Những bài học thời chiến

Ngày đăng: 22/03/2020
2,798 Read
199 Share

Vào ngày này 21 năm trước, các nước NATO bắt đầu chiến dịch ném bom quê hương Nam Tư của tôi- cuộc chiến cuối cùng của thế kỷ 20 ở châu Âu. Thời đó tôi 12 tuổi.

Hoạt động quân sự kéo dài 78 ngày này là giai đoạn cuối của chuỗi nội chiến đẫm máu ở thập niên 90 đánh dấu sự sụp đổ của Nam Tư thành sáu quốc gia độc lập. Nếu tôi chỉ có ký ức mơ hồ về chiến tranh ở Croatia và Bosnia thì tôi vẫn nhớ rõ vụ đánh bom của NATO. 

Tôi sẽ không bao giờ quên cảm giác sợ hãi khi lần đầu tiên nghe tiếng cảnh báo của còi báo động vào 8giờ tối, ngày 24 tháng 3. Một tiếng rền rĩ gây sợ thấu tận trong xương tủy. ''Máy bay thả bom của địch đang đến gần!''. Mọi người hoảng hốt, tắt đèn, đóng rèm lại và chạy xuống hầm tránh bom. Một sự yên lặng đầy đe dọa và cảm giác nơm nớp chờ đợi. Rồi tiếng máy bay và tiếng bom nổ vang lên từ xa.

Trong một tích tắc, cuộc sống đã thay đổi, sinh hoạt đã dừng lại, tất cả bị xáo trộn. Trái lại với tình hình hiện tại (đại dịch Covid-19) khi chúng ta có thể tiếp cận lượng thông tin đầy đủ trên khắp các phương tiện truyền thông (tới mức thông tin dồi dào có nguy cơ gây thêm nỗi sợ hãi hay truyền tin tức sai sự thật), năm 1999 thông tin về chiến tranh rất ít ỏi. Chúng tôi đã chỉ có hai cách để tiếp thu thông tin: xem ba kênh của đài truyền hình nhà nước hay nghe đài nước ngoài VOA (Voice of America).

Tôi vẫn nhớ như in những cảnh thảm khốc: một bệnh viện bị đánh bom, một tàu hỏa đầy hành khách bị trúng bom lúc băng qua cầu, một ngôi chợ ở quê tôi bị đánh bom, nhiều xác chết rải rác khắp đường... Ngay cả đài truyền hình nhà nước cũng bị trúng bom, khiến 16 phóng viên và nhà báo thiệt mạng. Các quan chức NATO đã luôn dùng thuật ngữ collateral damage (thiệt hại ngoài dự kiến) để đề cập đến các ca thường dân thiệt mạng. Hoạt động đánh bom của NATO đã gây khoảng 500 dân thường chết, phá hủy hơn 25.000 công trình và thả hơn 400.000 quả bom.

Nhưng sau một thời gian, chúng tôi dần quen sống trong hoàn cảnh mới. Những tháng ngày trong hầm tránh bom dần đỡ sợ hãi, không khí bớt đi tuyệt vọng. Nếu trong mùa dịch Covid-19 chúng ta giải trí bằng việc lướt mạng xã hội và chia sẻ những hình ảnh hài hước về "Cô Vy", thì năm 1999 chúng tôi đã chưa có smartphone hay mạng Internet. Nhưng điều đó không có nghĩa là chúng tôi không biết tìm kiếm niềm vui giữa thực tế bi kịch.

Chúng tôi nói chuyện, giao lưu với các hàng xóm tại hầm, tận hưởng sự gần gũi...

2,798 Read
199 Share
(310)
:
TIN BÀI NÓNG!!!
Đăng nhập
Quên mật khẩu
Đăng ký
Về đầu trang