‘Ngọng’ tiếng mẹ đẻ

Ngày đăng: 27/07/2019
2,393 Read
170 Share

Năm 2001, tôi học về Computer Assisted Language Learning  (CALL, dạy học ngoại ngữ với sự hỗ trợ của máy tính) tại Úc. Về nước và làm việc tại trung tâm Truyền thông đa phương tiện của Đại học Ngoại ngữ, Đại học Quốc gia Hà Nội, tôi được đề nghị nói chuyện và viết tham luận về vấn đề này.

Háo hức và đầy nhiệt huyết, tôi cứ tưởng những gì mình đưa ra được đón nhận. Nhưng tôi đã sốc. Sếp của tôi, vốn là giáo viên tiếng Pháp, khó chịu ra mặt vì tôi "trộn" tiếng Anh vào trong bài viết và bài nói chuyện của mình. Ông phê bình tôi bằng những từ nặng lời như "lai căng", "thích thể hiện", "khoe học ở Tây về".

Tôi sốc vì không một tính từ nào ông miêu tả đúng tinh thần của tôi. Tôi dùng các từ đó vì không tìm được các từ trong tiếng Việt có nghĩa hoặc hàm ngôn tương đương. Tôi mang ấm ức chia sẻ với các anh kỹ sư công nghệ thường lui tới trung tâm tôi làm việc. Các anh công nhận là có một số từ tiếng Anh về công nghệ thông tin được ưa chuộng và dùng phổ biến ở Việt Nam như chat, internet, log in, log out, connection... tuy nhiên, đa phần các từ này và các từ tiếng Anh tôi dùng đều có từ tương đương trong tiếng Việt. Ở thời điểm đó, tôi không đồng tình vì thấy các từ tiếng Việt tương đương họ đưa ra không diễn tả được trọn ý mình.

Dần dà, ở Việt Nam lâu hơn, tôi cảm thấy thoải mái hơn với các từ trước đây tôi không biết hoặc không thích sử dụng: kích hoạt tài khoản, đăng nhập, giao diện... Cũng từ đó tôi quan sát và thấy rằng xu hướng chèn tiếng Anh trong giao tiếp ngày càng phổ biến trong giới trẻ, kể cả khi người nói không thạo ngoại ngữ này. Tiếng Anh đôi khi được chèn vào như một thứ "mốt giao tiếp" để sành điệu. Tôi đã bật cười nhiều lần khi nghe mãi mà không luận ra các bạn trẻ nói gì. Lúc đó tôi đã hiểu vì sao ông sếp nói tôi "lai căng" và "thích thể hiện".

Tôi bắt gặp khá nhiều người có "bệnh" này, nhẹ thì nói tiếng Việt kèm ngoại ngữ vì không tìm được từ tương đương, nặng thì dù nghe tiếng Việt vẫn hiểu nhưng khó thể hiện hoặc không nói được bằng tiếng Việt. Tôi gọi đây là bệnh "ngọng tiếng mẹ đẻ".

Ngọng tiếng mẹ đẻ cũng là vấn đề xảy ra với rất nhiều trẻ em người Việt ở nước ngoài. Trẻ có thể được sinh ra ở Việt Nam, nói sõi tiếng Việt trước khi ra nước ngoài sống, nhưng do quá trình tiếp...

2,393 Read
170 Share
(265)
:
TIN BÀI NÓNG!!!
Đăng nhập
Quên mật khẩu
Đăng ký
Về đầu trang