Chữ ký triệu đô

Ngày đăng: 06/09/2019
3,732 Read
219 Share

Một doanh nhân lão luyện thông báo rút dự án khỏi Việt Nam và chua chát nói: “Có những quan chức Việt không cần người làm ăn đàng hoàng mà chỉ cần hongbao”.

Đó là lời cay đắng của Alan Bess, đồng nghiệp cũ của tôi, một doanh nhân phương tây dày dạn kinh nghiệm tại thị trường châu Á. Hongbao là một từ lóng ông học được trong thời gian làm ăn ở Trung Quốc, phiên âm của "hồng bao" - phong bì tiền hối lộ.

Một ngày cũng mùa mưa năm ngoái, tôi nhận được cuộc điện thoại đầy bất ngờ từ Bess. "Tao tính sang Việt Nam đầu tư đó mày", giọng nói rất Mỹ không lạc đi đâu cất lên ngay khi tôi nhận máy. Suốt cuộc điện thoại hàng chục phút, người bạn cũ hớn hở như sắp mang quà đến cho tôi. Besss tin rằng, "Việt Nam là ốc đảo tuyệt vời để né cơn bão thương chiến Mỹ - Trung".

Khoảng 60 tuổi, nhiệt thành và khéo léo trên thương trường quốc tế, Bess hiện là CEO một tập đoàn đa quốc gia chuyên sản xuất phụ tùng chi tiết cho máy ô tô đang có nhà máy lớn tại Trung Quốc. Bess bảo sẽ sang kiếm tìm cơ hội đầu tư và làm ăn lâu dài tại Việt Nam, và tôi - đồng nghiệp cũ được ông nhờ cậy để chọn nơi đặt nhà máy sản xuất.

Không chỉ vì mối quan hệ bạn bè, tôi thực sự vui mừng đón chào ông bởi ước mơ góp phần vào việc "làm tổ cho đại bàng" để tiếp những tay chơi tầm cỡ quốc tế đến nước mình. Chẳng phải sản xuất thiết bị phụ trợ công nghiệp cho ngành ô tô chính là việc Việt Nam chật vật gây dựng cả chục năm trời chưa thành đó sao?

Bess bay tới Hà Nội chỉ vài ngày sau cuộc gọi. Tôi từ Sài Gòn bay ra, tìm cho ông một phiên dịch, giới thiệu một số anh chị làm về đầu tư và gợi ý cho ông vài địa phương để gặp gỡ. "Cần gì thêm, a lô tôi biết", Bess gật gật khi tôi dặn dò để về lại Sài Gòn.

Sau vài tháng qua lại Việt Nam như con thoi, một chiều muộn, với giọng ỉu xìu, Bess cho tôi biết chính thức chấm dứt ý định đầu tư vào Việt Nam sau những cuộc thương thuyết dài. "Họ đòi bôi trơn, sao tao có thể chấp nhận điều này", ông thở dài, "Thành thực mà nói, họ mới phải là người bôi trơn cho tao. Ít nhất, tao mang tiền, mang công việc, và mang thuế đến cho họ. Đúng không, hả Thanh?".

Tôi chẳng biết nói gì. Nhưng cũng chẳng ngạc nhiên, vì đây không phải lần đầu tôi gặp tình huống này. Trước Bess, một người anh em kết nghĩa nước ngoài kể với tôi, cậu từng phải đưa bao nhiêu tiền cho cán bộ nơi nào để làm gì. Sau này, cũng người em kết nghĩa đó gọi cho tôi, bảo em đổi nghề rồi, sang làm quản lý trại dưỡng lão. "Nghề này nhân văn hơn là phải sang Việt Nam hối lộ", bạn nói.

Còn Bess, ông quay sang tìm hiểu cơ hội đầu tư tại Thái Lan và Malaysia. Mấy tháng sau, ông vẫn còn chua chát: "Tại Trung Quốc, họ cần cả ‘hongbao’ và cả nhà đầu tư da trắng. Còn có những quan chức Việt Nam không cần người làm ăn đàng hoàng mà chỉ cần hongbao".

Hơn ba năm làm ăn ở Trung Quốc, tôi biết ông từng trải nghiệm qua nhiều cung bậc cảm xúc và sự khác biệt về văn hóa kinh doanh của một doanh nhân ngoại quốc với châu Á. Và đã không ít lần, ông bị gợi ý về ‘hongbao’. Nhưng kinh nghiệm và bản lĩnh của một doanh nhân quốc tế vẫn không làm ông chấp nhận nổi đòi hỏi chi...

3,732 Read
219 Share
(414)
:
TIN BÀI NÓNG!!!
Đăng nhập
Quên mật khẩu
Đăng ký
Về đầu trang